Salgaien konponketa sustatzeko arau komunei buruzko zuzentaraua 2024ko ekainaren 13an onartu zen, eta 2024ko uztailaren 30ean sartu zen indarrean. Estatu kideek arau nazionaletara eraman behar dute, eta 2026ko uztailaren 31tik aurrera aplikatu.
Tresna honen helburua kontsumo jasangarriagoa sustatzea da, ondasunen konponketa eta berrerabilpena areagotuz, bai legezko bermearen barruan, bai kanpoan. Batzordeak trantsizio berdean duen lehentasuna betetzen du, zehazki, Europako Akordio Berdea.
Zuzentaraua hainbat lege-artikuluren artean dago, eta kontsumo-produktuen bizitza luzatzea du helburu. Ekodiseinuaren esparruan Batasunak egiten duen ekintza osatzen du, Ekodiseinuaren Zuzentarauari jarraiki, eta Produktu Jasangarrien Ekodiseinuaren Erregelamenduak ordezten du. Ekodiseinuko neurriek produktuen konpongarritasuna sustatzen dute, produktuen diseinuari eta ordezko piezen eskuragarritasunari buruzko eskakizunak ezarriz, besteak beste. Zuzentarau honek osatu egiten du, halaber, EB/2024/825 Zuzentaraua, Trantsizio Berdean Kontsumitzaileak Ahalduntzeari buruzkoa. Zuzentarau horren helburua da kontsumitzaileei informazio hobea ematea saltokiko salgaien iraunkortasunari eta konpongarritasunari buruz.
Zuzentarauaren elementu nagusiak
Zuzentarauak kontsumitzaileek beren ondasunak denbora luzeagoan erabil ditzaten sustatzea du helburu, horrela, konpondu daitezkeen ondasunen erabilera goiztiarra saihesteko. Hainbat neurri ezartzen ditu konponketa sustatzeko:
Konpontzeko betebeharra
Europar Batasuneko zuzenbidean konpongarritasun-baldintzak betetzen dituzten eta Zuzentarauaren II. eranskinean zerrendatuta dauden produktuen fabrikatzaileek (adibidez, hozkailuek edo smartphoneek) arrazoizko epean eta arrazoizko prezioan konpondu beharko dituzte produktu horiek. Konpongarritasun-baldintza horiek produktuaren legeria espezifikoan ezartzen dira, batez ere ekodiseinuari buruzko Zuzentaraua eta lehen aipatutako produktu jasangarrien ekodiseinuari buruzko Erregelamendua aplikatuz. Zuzentarauaren II. eranskinak betebehar hori aplikatzen zaien produktuen zerrenda ematen du. Gainera, fabrikatzaileek debekatuta izango dute kontratu-klausulak, hardware- edo software-teknikak erabiltzea, II. eranskinean zerrendatutako ondasunak konpontzea eragozten dutenak, salbu eta faktore legitimo eta objektiboek justifikatzen badute. Era berean, ordezko piezak arrazoizko prezioan eskuratu beharko dituzte.
Fabrikatzaileek beren konponketa-zerbitzuei buruzko informazioa eman behar diete kontsumitzaileei, erraz eskuratzeko moduan. Adibidez, web orrian edo eskuliburuetan. Gainera, kontsumitzaileei jakinarazi behar diete, sarbide libreko webgune batean, konponketa tipikoengatik kobratzen dituzten prezio adierazgarrien berri. Betebehar horiek produktuari buruzko legeria espezifikoa osatzen dute, eta, horren arabera, fabrikatzaileek informazioa eman behar dute webguneetan ordezko piezei buruz eta produktu espezifikoen prezio adierazgarriei buruz.
Konponketarako Europako online plataforma
Kontsumitzaileek konpontzaileak errazago aurkitu ahal izango dituzte “Zure Europa” atariaren hedapen gisa ezarriko den Konponketarako Europako online plataforma berri baten bidez. Batzordea plataforma horretarako IT azpiegitura sortzeaz arduratuko den bitartean, estatu kideek beren lurraldean ezarritako konpontzaileen baldintzak ezarriko eta erregistroa kudeatuko dute. Plataforma 2027an jarriko da martxan.
Konpondu ondorengo berme juridikoa zabaltzea
Halaber, Zuzentarauak 2019/771 (EB) Zuzentaraua aldatu zuen. Zuzenketak legezko bermearen beste urte bat ematen die kontsumitzaileei, produktua legezko bermearekin ordezkatu beharrean konpontzea erabakitzen badute.
Konponketa sustatzeko neurri nazionalak
Estatu kideek gutxienez neurri bat hartu beharko dute beren lurraldean konponketa sustatzeko. Neurri ekonomikoak eta ez-finantzarioak har daitezke, hala nola informazio-kanpainak, konponketa-egiaztagiriak, konponketa-trebetasunen entrenamenduak.
Konponketaren Europako informazio-formularioa
Konpontzaileek konponketa-zerbitzuei buruzko informazioa eskaini ahal izango diete kontsumitzaileei Europako estandarizatu baten bidez.
Kontsumitzaileek errazago konparatu ahal izango dituzte konponketa-eskaintzak. Konpontzaileak formularioa ematea erabakitzen duenean, bertan ezarritako konponketa-baldintzek 30 eguneko balioa izango dute.
