Barne Gaietako eta Migrazioko komisario Magnus Brunner-ek eta Drogei buruzko Europar Batasuneko Agentziak (EUDA) 2026ko Drogei buruzko Europako Txostena aurkeztu dute. Txosten horrek Europako drogen egoerari buruzko datu berrienak ematen ditu.

Hogeita bederatzi herrialdetako (EB-27, Norvegia eta Turkia) datuetan oinarrituta, txostenak agerian uzten du drogek gero eta eragin negatiboagoa dutela Europako osasunean eta segurtasunean, irisgarriago, askotarikoago eta indartsuago bihurtu direlako, eta, aldi berean, delinkuentzia antolatuko taldeek maizago jotzen dutelako indarkeriara.

Txostenak nabarmentzen duenez, opioideak, normalean beste substantzia batzuekin konbinatuta, Europan drogen kontsumoak eragindako heriotza-kausa nagusia izaten jarraitzen dute. EUDAren kalkuluen arabera, 2024an gaindosiaren ondorioz gutxienez 7 600 heriotza gertatu ziren EBn, gehienak substantzia anitzen kontsumoarekin lotuta. Droga horiek arrisku larriak dakartzate osasunarentzat, bereziki substantzia berriek, eta horien arriskuak ez dira oso ezagunak ez komunitate zientifikoarentzat, ez eta publikoarentzat ere.

Legez kanpoko drogak – besteak beste kokaina eta droga sintetikoak, bai eta substantzia psikoaktibo berriak ere – erraz lor daitezke. Cannabisaren produktu berriak agertzen dira oraindik ere, eta merkatuan dauden opioideen eta estimulatzaileen aniztasuna handitzen ari da.

Aldi berean, droga-trafikoa mehatxu larria da Europako segurtasunerako. Delinkuentzia antolatuko sareak beren ibilbideak eta trafiko-metodoak dibertsifikatzen ari dira detekzioa saihesteko, Europako portu nagusietan polizia-operazioak areagotu ondoren. Orain, portu txikiagoak erabiltzen dituzte, eta gero eta ezkutatze-metodo sofistikatuagoak garatzen dituzte.

Txostenaren arabera, Europan atzemandako kokainaren bolumena % 20 baino gehiago jaitsi zen 2024an, eta 2023an erregistratutako 419 tonen azpitik geratu zen. Hala ere, konfiskatzeen kopurua 97.000 izan zen (2023an, aldiz, 95.000 izan ziren), eta horrek iradokitzen du itxuraz trafikatzaileek bidalketa txikiagoak eta zatikatuagoak egitea aukeratu dutela.

Drogekin lotutako larderia eta indarkeria ere kezka-iturri izaten jarraitzen dute, delitu-taldeek gazte kalteberak esplotatzea eta erakartzea barne.

Batzordeak estatu kideei laguntza handiagoa eman die erronka horiei aurre egiteko, Drogei buruzko EBren Estrategia berri baten eta narkotrafikoaren aurkako ekintza-plan berri baten bidez, bai eta droga-aitzindariak zaintzeko eta kontrolatzeko arau berrien bidez ere (2025). Batzordeak estatu kideekin, Europako portuekin, sektoreko elkarteekin eta EBko agentziekin ere lan egiten du portuetan narkotrafikoari aurre egiteko, Portuen Europako Aliantzaren esparruan. Era berean, herrialde elkartuekin lankidetza estuan jarduten jarraitzen du, droga-ekoizpenari jatorrian aurre egiteko eta trafiko-ibilbideak Batasunaren lurraldera irits daitezen saihesteko.